Theater

Theater voor rouwverwerking
Uitvaartbegeleiders praten tijdens de nazorg met nabestaanden over de dood en de overledene. Er zijn ook andere manieren om dit bespreekbaar te maken dan praten. Bijvoorbeeld door een theatergezelschap in te huren. Zo’n gezelschap kan zich richten op nabestaanden of groepen.

Theater Boven Water treedt regelmatig op op uitnodiging van uitvaartondernemers. Een woordvoerster van het theater vertelt over het idee achter zo’n voorstelling.  "We brengen geïmproviseerde voorstellingen op basis van persoonlijke verhalen uit het publiek”, zegt ze. "Onze spelleider begint met het stellen van laagdrempelige vragen en werkt langzaam toe naar het thema verlies. De acteurs en muzikanten spelen wat gezegd wordt direct in spel, dans, zang, poëzie en muziek. Uiteindelijk vertelt iemand zijn of haar verhaal over verlies. De acteurs en muzikanten spelen het vertelde verhaal terwijl de inbrenger van het verhaal op de vertelstoel aan de rand van het podium zit. Deze creatieve vertaling van het verhaal maakt dat zowel de verteller als de andere mensen in het publiek er thema’s uit hun eigen leven in kunnen herkennen. Het verhaal wordt universeel en krijgt ook betekenis voor anderen. De verhalen uit het publiek zijn altijd het raamwerk van de voorstelling.”

Jongeren
Terugspeeltheater, zoals deze vorm van theater wordt genoemd, is niet de enige manier waarop theater kan worden ingezet bij rouw en verlies. Theatergroep TRAXX wil juist openheid creëren door theatervoorstellingen te geven en zo jongeren helpen onderwerpen als rouw te bespreken en verwerken. "Onze allereerste voorstelling nadat we, zestien jaar geleden, begonnen, was Rouw op je dak”, vertelt zakelijk leider Henk Boeree van TRAXX. "De voorstelling is nog steeds veelgevraagd. We spelen deze op scholen, in crematoria en op uitnodiging van uitvaartondernemingen.” Boeree vertelt het verhaal dat de acteurs opvoeren. Een jongen verliest zijn vader en gaat op een gezonde manier met zijn rouw om, zoals door te praten en tegen zijn boksbal te slaan. Zijn beste vriend voelt zich machteloos en doet van alles wat juist niet helpt bij de rouwverwerking. Zoals troost zoeken in alcohol nadat zijn verkering uit raakt.
"Met behulp van een vlinderritueel – waarbij de leerlingen een boodschap kunnen schrijven op een open of gesloten ‘vlinder’ – en via een aantal stellingen praten we verder over het thema”, zegt Boeree. "De jongeren reageren heel verschillend. Bij een klas van de studierichting gezondheid en welzijn gaat het anders dan op een politieschool.” Zowel de acteurs van TRAXX als van Theater Boven Water zijn erop getraind de emoties op een verantwoorde manier boven tafel te krijgen.

Behalve een voorstelling voor nabestaanden, gaf Theater Boven Water dit jaar een voorstelling voor mensen die werkzaam zijn in de branche. De groep deed dit op uitnodiging van Puur Uitvaartzorg in Harderwijk. "Want ik wil graag dat de hele branche deze bijzondere vorm van theater als nazorginstrument ontdekt”, aldus een woordvoerder van Puur. De voorstelling was op dezelfde manier opgezet als die voor nabestaanden. "Het ging er vooral om dat ze zélf zouden ervaren hoe zo’n voorstelling verloopt. En dat is gelukt. De reacties waren zeer enthousiast. Theater Boven water is inmiddels al benaderd door andere uitvaartondernemers om te komen optreden.”

(Gepubliceerd in Vakblad Uitvaart)

Gonneke Bonting| gonneke@gonnekebonting.nl |0651462002